Çocuklarda Saldırganlık ve Öfke Kontrolü – Zübeyde’nin Köşesi

Çocukta saldırganlık çok sık görülen bir durumdur. Hem okul öncesi hem okul çağında çocukların çoğunda görülebilir. Çocuk her an kavga etmeye hazır durumdadır. Özellikle oyun oynarken aniden oyun kavgaya dönüşebilir. Çocuk tepkilerini ısırarak, tükürerek, tekme atarak veya arkadaşına vurarak, kurallara uymayarak saldırgan davranışlar gösterir. Kendi yaşıtlarıyla veya kendinden büyük çocuklarla kavga edebilir. Sürekli saldırmaya hazır olduğu için sinirli ve gergindir. Hiçbir şekilde kimseyle anlaşamaz ve geçinemez. Kısaca “saldırganlık çocuğun duygularını farklı şekilde anlatmasıdır” denilebilir. Mutlu olma yerine mutsuz olma, kendini güvende hissetme gibi duygulara kapılabilir. Bu var olan duygular, farklı şekilde ortaya çıkar. Erkek çocukları kız çocuklarına oranla daha çok saldırgan davranışlar gösterir.

Çocuk saldırganlığı iki şekilde gösterebilir. Sözel ya da fiziksel…
Saldırganlık çocukların ebeveynleriyle ve kardeşleriyle olan iletişim şekillerinden kaynaklanabilir. Saldırgan çocukların anne ve babaları çocukla konuşmak yerine fiziksel cezalar uygulayarak disiplin sağlamaya çalışır. Bu da çocuğu olumsuz etkiler ve çocuk sorunlarını konuşarak çözmez, onun yerine şiddetle çözmeyi seçer.

Çocukta saldırgan davranışların oluşmasındaki nedenler: 

  • Çocuk anne ve babadan sürekli şiddet görüyorsa, çocuğun dayak yemesi ve yeteri kadar aileden ilgi ve sevgi görmüyorsa bu hareketleri gösterebilir.
  • Çocuğun sık sık fiziksel ya da sözel şiddete maruz kalması, aile içinde sürekli tartışmalar olması, özellikle anne ve babanın çocuğun önünde sürekli kavga etmesi gibi nedenler çocukta saldırgan davranışlar oluşturur.
  • Anne ve babanın çocuğa baskı yapması, çocuğu sürekli kontrol altında tutmaları, tutarsız davranması ve disiplin sağlama çabaları nedeniyle çocuk bu davranışları gösterebilir.
  • Çocuğun anne ve babasını örnek alması ve onları kendine model olarak görmesi çocuğun kafasında kesin yargılar oluşturur. “Babam böyle yapıyor, bende böyle yaparım” gibi fikirler oluşur çocuğun kafasında.
  • Ailenin çocuğun saldırgan davranışlarını destekliyor ise çocukta yaptığı hareketleri korkmadan rahatça yapabilir. Özellikle erkek çocuğu olan babalar “Çocuğum kimseden dayak yemesin, herkesi dövsün.” gibi bir yaklaşımla yaklaşırlar. Ancak bu yanlıştır çocuk bu hareketleri ileri yaşlarda da yapmak isteyecektir.
  • Çocuğun saldırgan davranışlar sergilemesinde televizyonlarında rolü vardır. Çocuk izlediği programlardan etkilenerek etkilendiği karakter gibi olmak ister. Şiddet içerikli filmler çocuğu şiddete yönlendirir.
Çocukta saldırganlık ve şiddeti engellemek için ne yapmalı?
  • İlk olarak ebeveynler çocuğun bu davranışının nedenini bulmalıdır ve ona göre bir önlem almalıdır.
  • Çocukta saldırganlığa neden olan sebepler bulunduktan sonra çocukla uygun bir dille konuşup, gerekli ihtiyacı karşılanmalıdır.
  • Çocuğa anne ve baba model olurken dikkat etmelidir. Çocuğu şiddete yönlendirecek davranışlardan kaçınılmalıdır.
  • Disiplin sağlarken, yanlış tutumlardan kaçınılmalıdır. Sürekli cezalar vermek yanlış olur. Bunun yerine çocukla konuşmak, ona sevgiyle yaklaşmak daha mantıklı olur. Çocuğa sürekli ceza vermek onu asi ve daha hırçın yapar.
  • Çocuğunuzla beraber vakit geçirin, onunla oyunlar oynayın. Ancak şiddete dayalı oyunlar oynamaktan kaçının. Mümkünse çocuğunuza bir oyun köşesi oluşturun. Geniş oyun alanlarında oyun oynamasına izin verin. Bu çocuktaki enerjiyi ve gerilimi alacaktır.
  • Aile içindeki olumsuz bir meseleyi çocuğun önünde bağırarak çözmeyin. Her zaman daha sakin konuşmaya özen gösterin. Hiçbir şekilde şiddet uygulamayın.
  • Çocuğunuzu kimseyle kıyaslamayın, başka kişilerin yanında eleştirmeyin. Mümkün olduğunca olumsuz davranışlarını görmemeye ve yaptığı olumlu davranışlarda ödüllendirme yöntemini uygulayın.
  • Çocukta var olan saldırganlık davranışını yenmek için çocuğu başka şeylere yönlendirin. Örneğin dilediği bir spor dalına yönlendirmek faydalı olabilir.
  • Çocuğa şiddet içerikli filmler izletmeyin ve çocuğa belirli bir yatma saati belirleyin.

Eğer bu davranışları aile olarak çözmede zorluk çekiyorsanız mutlaka bir uzmandan destek almayı ihmal etmeyin..

Kaydet

Kaydet

17 Yanıt

  1. Yine çok yerinde ve harika bir yayın Baharcım altına imza atılacak kadar kıymetli

  2. gökçe bağtır dedi ki:

    Çok güzel derlemişsiniz. Ben de bir ek yapmak isterim. Tüm bunların haricinde çocuğun karakteri de önemli rol oynuyor. Sadece benim düşündüğüm doğru fikrine odaklı, işler onun istediği gibi olmayınca saldırganlaşan, dışarıdan gelen hiç bir uyarıyı ya da yardımı kabul etmeyip kendini kapatan, kural tanımaz inatçı çocuklar. Oğlumdan biliyorum. Yardım da almaya çalıştık en sonunda karakteri bu cevabıyla karşılaştık. Tüm ebeveynler için diliyorum, inşallah huzurlu çocuklar yetiştirebiliriz.

  3. Bahar Elkovan dedi ki:

    Kesinlikle haklısınız… Her çocuk ayrı ve tüm bu söylenenler söylenmesi kolay olan kısmı… Ama bazı şeyler ne kadar zor olsa da olmazsa olmaz maalesef…

  4. Bahar Elkovan dedi ki:

    Teşekkürler Hatice Hanım…

  5. D. Soygul dedi ki:

    Çok güzel bilgiler. Ben de temiz havada enerjilerini atmalarindan yanayim çok iyi geliyor.

  6. Bahar Elkovan dedi ki:

    Kesinlikle… Zaten eve sokmak imkansız onları yaz geldiğinde

  7. audrey dedi ki:

    o çocuğu saldırgan davranışı için destekleyen aileleri eğitmek lazım önce tabi..

  8. Bahar Elkovan dedi ki:

    Evet bir çok örneği var o tarz ailelerin. Bu tavırların ne kadar büyük sorunlara neden olduğunu büyüdükçe görüyoruz ama bazen çok geç olabiliyor maalesef

  9. Buzlu Kalem dedi ki:

    Bizimki bir dönem marsupilami izlediği sürece siddet uygulardı, o çizgi filmi izletmsine engel olduk, düzeldi 😉

  10. Bahar Elkovan dedi ki:

    Tv çocukları çok etkiliyor maalesef ama teknolojiden uzak tutmakta oldukça zor şu dönemde.

  11. Destina dedi ki:

    Merhaba orgucantam hatice hanımın bloğunda geliyorum gelmişken selam vermeden gitmeyeyim dedim bize de beklerim hayırlı ramazanlar

  12. Bahar Elkovan dedi ki:

    Teşekürederim… Uğrayacağım. sevgiler

  13. sibel duran dedi ki:

    Harika bir yazı tebrikler…

  14. sevdicann dedi ki:

    Kişilik de önemli bir etken. Aza indirebilinir ama tamamen de durdurulamaz sanirim. Güzel bir yazi.

  15. Bahar Elkovan dedi ki:

    haklısınız. her insan parmak izi gibi. bir örneği daha yok

  16. Bahar Elkovan dedi ki:

    teşekkürler…

  17. Yazdan Kalan dedi ki:

    Çocuk taklit ediyor. Benim sözlerim, benim hareketlerim. "Dışarıdan böyle mi görünüyorum" diyorum bazen. Olabildiğince yanında sakin olmaya gayret ediyorum. Oğlum da çok sakin, bir şeye inat ettiği zaman çare sarılmak.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir